Mobilya Teslim Edilmezse Ne Yapılır? Geciken Sipariş, İptal ve Para İadesi
Mobilya siparişlerinde teslim tarihinin geçirilmesi yalnızca ticari bir gecikme değildir. Satıcının sözleşmede kararlaştırılan sürede ürünü teslim etmemesi, tüketici hukuku bakımından sözleşmeye aykırı ifa oluşturabilir. İnternet veya telefon üzerinden yapılan mesafeli satışlarda ise teslim süresi ve sözleşmenin feshi konusunda ayrıca özel kurallar uygulanır.
Mobilyanın hiç teslim edilmemesi ile eksik, yanlış, hasarlı veya siparişe uygun olmayan şekilde teslim edilmesi de birbirinden ayrılmalıdır. İlk durumda teslim borcunun yerine getirilmemesi, ikinci durumda ise ayıplı mal hükümleri öne çıkar.
Mobilya Teslim Tarihi Geçerse Tüketicinin Hangi Hakları Doğar?
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında bir malın sözleşmede kararlaştırılan süre içinde teslim edilmemesi sözleşmeye aykırı ifa sayılır. Bu nedenle satıcının taahhüt ettiği teslim tarihini tüketicinin onayı olmadan aşması, yalnızca beklenmesi gereken olağan bir gecikme olarak değerlendirilemez.
Teslim tarihinin ispatında özellikle şu kayıtlar önem taşır:
- Sipariş formu ve satış sözleşmesi
- Fatura veya proforma fatura
- Ürün sayfasında belirtilen teslim süresi
- E-posta, SMS ve WhatsApp yazışmaları
- Kampanya veya reklamda yer alan teslim taahhütleri
- Satıcının sonradan bildirdiği yeni teslim tarihleri
Tüketici ürünü hâlâ istiyorsa satıcıdan yazılı biçimde teslim talep edebilir ve uygun bir ek süre verebilir. Ancak tüketicinin her olayda mutlaka ek süre vermesi gerektiği söylenemez. Sözleşmeye aykırı ifanın niteliğine ve uygulanacak hükümlere göre sözleşmeden dönme ve bedel iadesi de doğrudan gündeme gelebilir.
Mağazadan Alınan Mobilyada 14 Günlük Cayma Hakkı Var mı?
Mobilya mağazasına gidilerek tarafların aynı anda fiziksel olarak bulunduğu ortamda kurulan satış sözleşmesi, mesafeli sözleşme değildir. Bu nedenle mağazadan alınan mobilyada genel ve koşulsuz bir 14 günlük cayma hakkı bulunmaz.
Tüketicinin ürünü sonradan beğenmemesi veya fikrini değiştirmesi, satıcının ayrıca böyle bir iade imkânı taahhüt etmediği sürece tek başına kanuni iade hakkı doğurmaz.
Buna karşılık teslim tarihinin geçirilmesi, ürünün hiç teslim edilmemesi veya mobilyanın ayıplı çıkması farklıdır. Bu hâllerde tüketici, 14 günlük cayma hakkına değil, sözleşmeye aykırı ifa ve ayıplı mal hükümlerine dayanabilir.
İnternetten Alınan Mobilya Kaç Gün İçinde Teslim Edilmelidir?
İnternet, mobil uygulama, telefon veya uzaktan satış sistemi üzerinden kurulan mobilya satışları kural olarak mesafeli sözleşme niteliğindedir.
Satıcı daha kısa bir teslim süresi taahhüt etmişse bu süreye uymak zorundadır. Taahhüt edilen özel bir süre bulunmuyorsa sipariş konusu malın teslimi kural olarak 30 günü geçemez.
Satıcı malı bu süre içinde teslim etmezse tüketici sözleşmeyi feshedebilir. Fesih hâlinde tahsil edilen ödemelerin, yasal faiziyle birlikte en geç 14 gün içinde tüketiciye iade edilmesi gerekir.
Malın stokta bulunmaması, mevzuat bakımından tek başına ifanın imkânsızlaşması sayılmaz. Satıcı, stok sorunu bulunduğunu ileri sürerek teslim borcunu ve buna bağlı tüketici haklarını belirsiz süreyle erteleyemez.
Özel Ölçü Mobilyada 30 Günlük Teslim Süresi Uygulanır mı?
Mesafeli sözleşmelerde tüketicinin istekleri veya kişisel ihtiyaçları doğrultusunda hazırlanan mallar için 30 günden daha uzun bir teslim süresi kararlaştırılabilir.
Örneğin yalnızca belirli bir eve uygun ölçülerde üretilen gömme dolap, özel ölçü mutfak dolabı veya tüketicinin talebine göre özgün biçimde imal edilen mobilyada üretim süresi nedeniyle daha uzun bir teslim tarihi belirlenebilir.
Ancak ürünün kişiye özel olması teslim süresini sınırsız hâle getirmez. Satıcı, sözleşmede kabul edilen tarihe uymak zorundadır. Özel üretim olduğu gerekçesiyle sürekli yeni teslim tarihi verilmesi veya ürünün belirsiz süre boyunca teslim edilmemesi hukuken korunmaz.
Özel Renk veya Kumaş Seçmek Ürünü Her Zaman Kişiye Özel Hâle Getirir mi?
Hayır. Bir ürünün kişiye özel mal sayılması yalnızca tüketicinin katalogdaki standart seçeneklerden bir renk, kumaş veya hazır modül seçmesine bağlanamaz.
Asıl değerlendirme, malın tüketicinin bireysel talebine göre standart satış stokundan ayrılan şekilde hazırlanıp hazırlanmadığı ve başka bir alıcıya olağan biçimde satılabilir olup olmadığı üzerinden yapılır.
Özel ölçü, kişisel yazı veya tasarım, standart dışı üretim ya da tüketici için özel imalat kişiye özel mal niteliğini güçlendirir. Buna karşılık satıcının zaten genel satış sistemi içinde sunduğu standart renk ve kumaş seçeneklerinden birinin tercih edilmesi her durumda cayma hakkını ortadan kaldıran kişiselleştirme olarak kabul edilmemelidir.
İnternetten Alınan Mobilyada 14 Günlük Cayma Hakkı
Mesafeli sözleşmeyle alınan standart mobilyalarda tüketici kural olarak 14 gün içinde gerekçe göstermeden ve cezai şart ödemeden cayabilir.
Mal satışlarında cayma süresi, tüketicinin veya belirlediği üçüncü kişinin malı teslim aldığı tarihte başlar. Tüketici, mal teslim edilmeden önceki dönemde de cayma hakkını kullanabilir.
Cayma bildiriminin yazılı olarak veya e-posta, platform mesaj sistemi ve benzeri kalıcı veri saklayıcısı üzerinden yapılması gerekir. İspat sorunu doğurabileceğinden yalnızca telefon görüşmesine güvenilmemelidir.
Tüketicinin istekleri veya kişisel ihtiyaçları doğrultusunda hazırlanan mallar ise cayma hakkının istisnaları arasındadır. Bu nedenle gerçekten özel ölçü veya kişiye özgü imal edilen mobilyada sırf fikir değişikliğine dayanılarak 14 günlük cayma hakkı kullanılamayabilir.
Özel Üretim Mobilya Hiç Teslim Edilmezse İptal Edilebilir mi?
Cayma hakkının bulunmaması, satıcının sözleşmeyi ihlal etmesine izin vermez. Özel üretim bir mobilyada da kararlaştırılan teslim süresine uyulmalıdır.
Tüketiciye özel üretilen ürünün zamanında teslim edilmemesi, üretimin tamamlanmaması veya satıcının ifayı gerçekleştiremeyeceğinin anlaşılması hâlinde uyuşmazlık artık “sebepsiz cayma” meselesi olmaktan çıkar ve sözleşmenin ifa edilmemesi çerçevesinde değerlendirilir.
Bu nedenle “özel sipariş hiçbir koşulda iptal edilemez” şeklindeki kayıt, satıcının teslim borcunu yerine getirmediği bütün durumlarda tüketiciyi bağlı tutan mutlak bir kural değildir.
Mobilya Teslim Edilmezse Para İadesi Nasıl İstenir?
Teslim tarihi geçtiğinde tüketici öncelikle sipariş numarasını, ürünün niteliğini, kararlaştırılan teslim tarihini ve gecikmeyi belirterek satıcıya yazılı bildirim yapmalıdır.
Tüketici ürünü istemeye devam ediyorsa kesin veya makul bir ek teslim süresi verebilir. Sözleşmeyi sona erdirmek istiyorsa da bu iradesini açıkça bildirmeli ve ödediği bedelin iadesini talep etmelidir.
Mesafeli satışta 30 günlük azami sürenin aşılması nedeniyle sözleşme feshedilmişse satıcı, tüketiciden tahsil ettiği ödemeleri yasal faiziyle birlikte 14 gün içinde geri ödemek zorundadır.
Mağazada kurulan satışlarda da kararlaştırılan sürede teslim etmeme sözleşmeye aykırı ifadır. Bedel iadesi talebinin dayanağı ve sonuçları sözleşme şartları ile tüketici hukukunun ayıplı mala ilişkin hükümleri birlikte değerlendirilerek belirlenir.
Mobilya Eksik, Yanlış veya Hasarlı Teslim Edilirse
Mobilyanın teslim edilmiş olması satıcının borcunu her durumda gereği gibi yerine getirdiği anlamına gelmez. Aşağıdaki durumlar ayıplı mal kapsamında değerlendirilebilir:
- Takımın bazı parçalarının hiç teslim edilmemesi
- Sipariş edilenden farklı model veya renk gönderilmesi
- Kararlaştırılan ölçülere uyulmaması
- Kırık, çatlak, çizik veya ezik ürün teslimi
- Kapak, çekmece veya mekanizmaların çalışmaması
- Montajın hatalı yapılması
- Siparişte belirtilen malzeme yerine daha düşük nitelikte malzeme kullanılması
- İlanda veya sözleşmede vaat edilen özelliğin bulunmaması
Teslim anında fark edilen hasarların teslim tutanağına yazılması ve fotoğraf veya video ile belgelenmesi ispat bakımından önemlidir.
Ayıplı Mobilyada Tüketicinin Seçimlik Hakları
Ayıplı mal teslim edildiğinde tüketici dört seçimlik haktan birini kullanabilir:
- Mobilyayı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme
- Mobilyayı elinde tutarak ayıp oranında bedel indirimi isteme
- Aşırı masraf gerektirmediği sürece ücretsiz onarım talep etme
- İmkân varsa ayıpsız misliyle değişim isteme
Satıcı, tüketicinin tercih ettiği talebi kural olarak yerine getirmek zorundadır. Ücretsiz onarım veya ayıpsız misliyle değişim satıcı açısından orantısız güçlük doğuruyorsa tüketici sözleşmeden dönme veya bedel indirimi haklarından birini kullanabilir.
Sözleşmeden dönme veya bedel indirimi seçilmişse iade edilmesi gereken bedelin ya da indirim tutarının derhâl tüketiciye ödenmesi gerekir.
İlk Altı Ay İçinde Ortaya Çıkan Mobilya Ayıplarında İspat
Teslim tarihinden itibaren altı ay içinde ortaya çıkan ayıpların teslim tarihinde mevcut olduğu kabul edilir. Bu durumda malın ayıplı olmadığını ispat yükü satıcıya aittir.
Örneğin kısa süre içinde kaplamaların ayrılması, mekanizmaların bozulması veya mobilyada olağan kullanımla açıklanamayacak yapısal sorunların ortaya çıkması hâlinde ilk altı aylık ispat kuralı önem kazanabilir.
Ayıbın niteliği bu karineyle bağdaşmıyorsa kural uygulanmaz. Kullanıcı tarafından meydana getirilen darbe veya sonradan yapılan uygunsuz müdahale gibi durumlar ayrıca değerlendirilir.
Mobilya İçin Verilen Kapora Geri Alınır mı?
Günlük dilde “kapora” olarak adlandırılan ödemenin hukuki niteliği belirlenmeden paranın iade edilip edilmeyeceği söylenemez.
Türk Borçlar Kanunu’na göre sözleşme kurulurken verilen para, aksi kararlaştırılmadıkça cayma parası değil, sözleşmenin yapıldığına kanıt oluşturan bağlanma parası sayılır. Aksine sözleşme veya yerel âdet bulunmadıkça bu bedel satış fiyatından düşülür.
Taraflar açıkça cayma parası kararlaştırmışsa farklı bir rejim uygulanır. Bu durumda parayı veren taraf sözleşmeden cayarsa verdiği parayı bırakır; parayı alan taraf cayarsa aldığı tutarın iki katını geri verir.
Bu nedenle sipariş formunda yalnızca “kapora” yazması, ödemenin her durumda yanacağı anlamına gelmez. Satıcının teslim borcunu yerine getirmemesi nedeniyle sözleşmenin sona ermesi de tüketicinin sebepsiz biçimde caymasından farklıdır.
“Kapora İade Edilmez” Kaydı Her Durumda Geçerli midir?
Tüketici sözleşmelerindeki hükümler haksız şart denetimine tabidir. Tüketiciyle müzakere edilmeden sözleşmeye konulan ve dürüstlük kuralına aykırı biçimde tüketici aleyhine dengesizlik yaratan şartlar tüketiciyi bağlamaz.
Satıcı kendi teslim borcunu yerine getirmediği hâlde tüketicinin yaptığı ön ödemenin her durumda satıcıda kalacağını öngören bir hüküm, sözleşmenin bütünü ve olayın koşulları dikkate alınarak ayrıca değerlendirilir.
Özellikle “kapora iade edilmez” ifadesi, satıcıya hiçbir karşı edim sunmadan veya sözleşmeyi ihlal etmesine rağmen bedeli tutma konusunda sınırsız bir hak vermez.
Mobilya Tesliminde Hangi Belgeler Saklanmalıdır?
Mobilya uyuşmazlıklarında sözlü görüşmelerden çok yazılı kayıtlar belirleyicidir. Aşağıdaki belgelerin saklanması gerekir:
- Sipariş formu ve satış sözleşmesi
- Fatura, proforma ve ödeme dekontları
- Kredi kartı ekstresi
- Ön bilgilendirme formu ve mesafeli satış sözleşmesi
- Ürün ilanı ve ürün sayfasının ekran görüntüsü
- Teslim tarihi taahhüdünü gösteren kayıtlar
- E-posta, SMS ve mesajlaşmalar
- Teslim veya montaj tutanağı
- Hasar ve ayıpları gösteren fotoğraf ve videolar
- İptal, fesih veya cayma bildiriminin gönderildiğini gösteren kayıtlar
Satıcının telefonla verdiği yeni teslim tarihinin yazılı olarak teyit edilmesi, daha sonra yaşanabilecek tarih tartışmalarını önemli ölçüde azaltır.
Ayıplı Mobilyada Zamanaşımı Süresi
Ayıplı maldan doğan sorumluluk, kanunda veya sözleşmede daha uzun bir süre öngörülmemişse malın tüketiciye tesliminden itibaren iki yıllık zamanaşımına tabidir.
Ayıp daha sonra ortaya çıksa dahi genel süre teslim tarihinden itibaren hesaplanır. Ayıbın ağır kusur veya hile ile gizlenmesi hâlinde ise kanundaki zamanaşımı hükümleri uygulanmaz.
Teslimin hiç gerçekleşmediği uyuşmazlık ile teslim edilen ürünün ayıplı olduğu uyuşmazlık aynı zamanaşımı değerlendirmesine tabi tutulmamalıdır. Talebin hukuki niteliği buna göre belirlenir.
2026 Yılında Tüketici Hakem Heyeti Sınırı
2026 yılında değeri 186.000 TL’nin altında bulunan tüketici uyuşmazlıklarında il veya ilçe tüketici hakem heyetine başvuru yapılması zorunludur.
Uyuşmazlık değeri 186.000 TL veya üzerindeyse tüketici hakem heyetine başvurulamaz. Bu uyuşmazlıklarda, kanundaki istisnalar dışında, tüketici mahkemesinde dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır.
Tüketici mahkemesi bulunmayan yerlerde dava, tüketici mahkemesi sıfatıyla asliye hukuk mahkemesinde görülür. Tüketici hakem heyeti başvurusu tüketicinin yerleşim yerinde veya tüketici işleminin yapıldığı yerde yapılabilir; e-Devlet üzerinden TÜBİS aracılığıyla elektronik başvuru da mümkündür.
Geciken Mobilya Siparişinde Belirleyici Noktalar
Mobilya siparişinde uygulanacak haklar, satışın mağazada mı yoksa mesafeli yöntemle mi yapıldığına, ürünün gerçekten kişiye özel olup olmadığına ve teslim tarihinin nasıl kararlaştırıldığına göre değişir.
Mesafeli satışlarda 30 günlük teslim kuralı ve 14 günlük cayma hakkı önemli korumalar sağlar; ancak kişiye özel ürünlerde bu iki başlık bakımından özel hükümler bulunur. Buna karşılık kişiye özel üretim, satıcının kararlaştırılan teslim tarihine uymama hakkı vermez.
Teslim edilen ürün eksik, yanlış veya hasarlıysa ayıplı mal hükümleri; ürün hiç teslim edilmemiş veya teslim süresi aşılmışsa sözleşmeye aykırı ifa hükümleri değerlendirilir. Yazılı sözleşme, teslim tarihi, ödeme kayıtları ve taraflar arasındaki mesajlar uyuşmazlığın hukuki çerçevesinin belirlenmesinde temel delillerdir.
Yasal Uyarı : Bu metin yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Bütün somut uyuşmazlıkların kendi içerisinde değerlendirilmesi gerektiğinden somut uyuşmazlıklara dair hukuki tavsiye niteliği taşımamaktadır. Hak kaybı yaşanmaması adına hukuki süreçlerin yetkin bir avukat aracılığıyla takip edilmesi gerektiğini ısrarla hatırlatırız.
4 Comments